• 22 ARA 16
    • 0

    Çocuklarda yürüme analizi

    Çocuklarda ayak sorunları çocuk ortopedistine en sık başvuru sebebidir. Genellikle gördüğümüz şikayetler;,

    • İçe basma
    • Düz tabanlık
    • Ayaklarda nasır oluşumu

    İçe Basma:

    İçe basma özellikle düz tabanlık ile karışmaktadır. Burada anlatılmak istenen ayağın iç tarafına basılması değil yukarıdan ya da karşıdan bakıldığı zaman ayakların dize ya da gövdeye göre içeri doğru basmasıdır (Şekil 1). Bu sorunda kaynak sıklıkla kız çocuklarda kalça eklemi, erkek çocuklarda ise kaval kemiği yada ayak eğrilikleridir. Bu durum çocuğun klinikte detaylı muayenesi ve yürüme analizi ile tanınabilir.  Ailelerin bilmesi gereken bu sorunun normalde de bazı yaş gruplarında karşımıza çıkmasıdır. Kız çocuklarda 3 yaşında başlayan içe basma 5 yaşına kadar genellikle artış gösterir ve 10 yaşına kadar kendiliğinden büyük oranda düzelir.  Dikkat edilmesi gereken durumlar; aile bireylerinde benzer durumun bulunması, simetrik olmayan içe basmalar ve hiç düzelme olmaksızın yaşla birlikte artan içe basmadır.

    Tedavinin en önemli basmağı yürümenin analizidir. Birinci basmakta poliklinikte çocuk yürütülerek görsel yürüme analizi yapılır. Bazı çocuklarda kompleks sorun düşünülüyorsa bilgisayar destekli yürüme analizine başvurulur. Bu analizler kliniğimizde gereken durumlarda uygulanmaktadır.

    Tedavide dışarıdan uygulanan ayakkabı ve cihazların düzeltici etkisi bilimsel olarak gösterilememiştir. Ayrıca bu cihazlar sıklıkla psikolojik sorunlara yol açabilmektedir. Aileler bu konuda özellikle dikkatli olmalı ve gereksiz tedavilerden kaçınmalıdır.

    Şekil 1

    Düz Tabanlık:

    Ayağın taban arkının kaybolması olarak tarif edilir (Şekil 2). Çocuklarda  doğum sonrası henüz ayak tabanında yağ yastıkçıkları şekillenmediği için ve bağ dokusunun gevşekliğine bağlı olarak 4 yaşına kadar normaldir. Ayak tabanı şekillenmesi 8-10 yaşına kadar  tamamlanır.  Aileler sıklıkla bu konuda çok dikkatlidir ve diğer aile bireylerinin de önerisi ile çocuk ortopedistine gelirler.  Ben sıklıkla ailelere normal ayağı anlatarak başlarım. Normalde ayak tabanı yere basıyorsa, ayakkabı giyerken sorun yoksa, fonksiyonlar tam ise ve de ağrı yoksa bu ayak normaldir. Anne ve babalar çocuklarını izlediklerinde içe basma görebilirler ancak çocuk yürürken sorun yoksa ve ağrısı bulunmuyorsa tedavi önermiyoruz. Aileler tanı konusunda emin değillerse ya da bir çok doktor tarafından verilen bilgiler nedeniyle kafaları çok karışıksa ayak taban basıncı ölçümü yaparak çocuğu izliyoruz (Şekil 3). Burada ayak taban basıncı normalse ve yapılan kontrollerde normalleşme görülüyorsa tedavi önermiyoruz.  Ancak ayak ortasında, topuklarda yada bacak arkasında ağrı varsa  tabanlık veya özel ayakkabılar önerilmektedir. Gelişen teknoloji ile birlikte tabanlıklar ve ayakkabılar kişiye özel olarak yapılmaktadır. Çocukların ayak taban basınçları bilgisayarda değerlendirilerek buna özel üretim yapılmaktadır. Özellikle yoğun spor yapan çocuklarda özel tabanlık yada ayakkabı yapılması performansın artırılması için önemlidir.

    Cerrahi çözümler nadiren gerekmektedir ve son seçenek olmalıdır.

    Önerimiz ayak ağrısı olan çocuklarda detaylı inceleme ile kemik yapışıklıkları tespit edilirse cerrahi yapılmasıdır. Burada cerrahi tedavi ile ileri yaşlarda meydana gelecek eklem bozukluklarının önüne geçilir.

    Şekil 2

    Şekil 3

    Nasır oluşumu:

    Çocuklarda genellikle gözardı ettiğimiz nasırlar ciddi bir ayak sorununun habercisi olabilir.  Çocuk ortopedisti olarak bizler nasır oluşumunu bir çok ayak sorunundan daha çok önemsemekteyiz. Nasırlar koruyucu dokulardır ve basıncın fazla geldiği bölgede oluşurlar. Bu şekilde basıncın neden bu bölgeye fazla geldiğini anlamak için ayak basınç ölçümü uygulanır. Bu analiz gerek sorunun anlaşılmasında gerekse tedavinin düzenlenmesinde bize yol gösterir.